१. एकपदेन उत्तरं लिखत (Answer in one word) Question Answer (क) पाण्डवाः कस्मिन् नगरे निवसन्ति स्म? (In which city were the Pandavas living?) एकचक्रनगरे (ख) पाण्डवाः कस्य गृहे निवसन्ति स्म? (Whose house were the Pandavas living in?) ब्राह्मणस्य (ग) नगरवासिनां भक्षकः कः आसीत्? (Who was the eater/oppressor of the city dwellers?) बकासुरः (घ) कुन्ती कस्य … Read more
१. एकपदेन उत्तरं लिखत (Answer in one word) Question Answer (क) भृगुः कस्य पुत्रः आसीत्? (Whose son was Bhrigu?) वरुणस्य (ख) भृगुः किमर्थं पितरम् उपससार? (Why did Bhrigu approach his father?) ब्रह्मज्ञानाय (ग) वरुणः ब्रह्मज्ञानाय किं साधनं कथितवान्? (What means did Varuna suggest for knowing Brahman?) तपः (घ) अन्नं किं स्वरूपम् अस्ति? (What is the … Read more
१. एकपदेन उत्तरं लिखत (Answer in one word) Question Answer (क) धर्मबुद्धिः पापबुद्धिः च द्वे किं आस्ताम्? (What were Dharmabuddhi and Papabuddhi?) मित्रे (ख) पापबुद्धिः कीदृशः आसीत्? (What kind of person was Papabuddhi?) मूर्खः दरिद्रः च (ग) तौ धनं कुत्र निखितवन्तौ? (Where did they bury the wealth?) शमीवृक्षमूले (घ) कः वृक्षदेवता इव स्थितः आसीत्? (Who … Read more
अभ्यास-कार्याणि (Solutions) १. पूर्णवाक्येन उत्तरत (Answer in complete sentences) (क) लोकः कस्य आचरणम् अनुकरोति? उत्तरम्: लोकः श्रेष्ठस्य जनस्य आचरणम् अनुकरोति। (ख) कीदृशी वाणी वक्तव्या? उत्तरम्: सत्यपूता वाणी वक्तव्या। (ग) लक्ष्मीः कम् उपैति? उत्तरम्: लक्ष्मीः उद्योगिनं पुरुषसिंहम् उपैति। (घ) उत्तमजनाः कार्यं प्रारभ्य किं न कुर्वन्ति? उत्तरम्: उत्तमजनाः कार्यं प्रारभ्य विघ्नैः प्रतिहन्यमानाः अपि न परित्यजन्ति। (ङ) धर्मस्य … Read more
१. एकपदेन उत्तरं लिखत (Answer in one word) Question Answer (क) खुदीरामस्य जन्म कस्मिन् ग्रामे अभवत्? (In which village was Khudiram born?) मोहोबनी-ग्रामे (ख) खुदीरामस्य जनकस्य नाम किम् आसीत्? (What was the name of Khudiram’s father?) त्रैलोक्यनाथः (ग) खुदीरामस्य पालनं पोषणं च का कृतवती? (Who raised and nurtured Khudiram?) अपरूपादेवी (तस्य अग्रजा) (घ) खुदीरामः कस्य … Read more
Chapter 1- सत्यं शिवं सुन्दरं संस्कृतम् Chapter 2- सुखस्य मूलं धर्मः धर्मस्य मूलम् अर्थः Chapter 3- आत्मवत्सर्वभूतेषु यः पश्यति सः पण्डितः Chapter 4- न खलु वयस्तेजसो हेतुः Chapter 5- एषा सा कृतकबुद्धिः मानवबुद्धेः सहकरी Chapter 6- मनःपूतं समाचरेत् Chapter 7- उपायं चिन्तयेत् प्राज्ञस्तथापायं च चिन्तयेत् Chapter 8- अन्नाद् आनन्दं प्रति Chapter 9- कृतं प्रतिकृतं भूयादेष … Read more
