Based on the provided Sanskrit textbook excerpt from “Sharda” (Class 9), here are the completed solutions for the exercises in Chapter 1: Satyām Shivam Sundaram Sanskritam.
२. एकपदेन उत्तरं लिखत (Answer in one word)
(क) संस्कृतं कस्याः साधकम्? * उत्तरम्: भारतीयैकतायाः
(ख) सर्वदा संस्कृतं कस्य सन्दोहदम्? * उत्तरम्: आनन्दस्य
(ग) संस्कृतं कस्य प्रेरणादायकम्? * उत्तरम्: सत्पथस्य
(घ) संस्कृतं कासां परिष्कारकम्? * उत्तरम्: सर्ववाणीनाम्
(ङ) कस्य विस्तारकं संस्कृतम्? * उत्तरम्: विश्वबन्धुत्वस्य
३. पूर्णवाक्येन उत्तराणि लिखत (Answer in full sentences)
-
(क) सर्वतः कस्याः संस्थापकं संस्कृतम्?
-
उत्तरम्: संस्कृतं सर्वतः शान्तेः संस्थापकम् अस्ति।
-
-
(ख) कीदृशं व्रतं संस्कृतम्?
-
उत्तरम्: संस्कृतं त्यागसन्तोषसेवाव्रतम् अस्ति।
-
-
(ग) कयोः सम्मेलनं संस्कृतम्?
-
उत्तरम्: संस्कृतं ज्ञानविज्ञानयोः सम्मेलनम् अस्ति।
-
-
(घ) संस्कृतं कस्य चमत्कारकम्?
-
उत्तरम्: संस्कृतं विश्वचेतसः चमत्कारकम् अस्ति।
-
-
(ङ) केषां यशः स्मारकं संस्कृतम्?
-
उत्तरम्: संस्कृतं पूर्वजानां यशः स्मारकम् अस्ति।
-
४. रिक्तस्थानानि पूरयन्तु (Fill in the blanks)
-
(क) भारतीयत्व सम्पादकं संस्कृतम्।
-
(ख) ज्ञानपुञ्जप्रभा दर्शकं संस्कृतम्।
-
(ग) सर्वमस्तिष्क संस्कारकं संस्कृतम्।
-
(घ) कर्मदं ज्ञानदं भक्तिदं संस्कृतम्।
-
(ङ) सत्यनिष्ठं शिवं सुन्दरं संस्कृतम्।
-
(च) शब्दलालित्य लीलावनं संस्कृतम्।
६. समस्तपदानां विग्रहं कुरुत (Compound Word Dissolution)
(क) ज्ञानपुञ्जप्रभादर्शकम्: ज्ञानपुञ्जस्य प्रभायाः दर्शकम्
(ख) सर्ववाणीपरिष्कारकम्: सर्वासामं वाणीनां परिष्कारकम्
(ग) विश्वबन्धुत्वविस्तारकम्: विश्वबन्धुत्वस्य विस्तारकम्
(घ) सर्वभूतैकताकारकम्: सर्वभूतानाम् एकतायाः कारकम्
(ङ) शान्तिसंस्थापकम्: शान्तेः संस्थापकम्
(च) ज्ञानविज्ञानसम्मेलनम्: ज्ञानस्य विज्ञानस्य च सम्मेलनम्
८. अधोलिखितानां मेलनं कुरुत (Match the following)
| स्तम्भ ‘क’ | स्तम्भ ‘ख’ |
| (क) भारतीयैकतायाः |
२. साधकम् |
| (ख) सत्पथे |
४. प्रेरणादायकम् |
| (ग) त्यागसन्तोषसेवारूपम् |
५. व्रतम् |
| (घ) ज्ञानपुञ्जप्रभायाः |
३. दर्शकम् |
| (ङ) विश्वबन्धुत्वस्य |
१. विस्तारकम् |