Class 10 Sanskrit Shemushi Chapter 9 सूक्तयः

प्रश्न 1.एकपदेन उत्तरं लिखत- (क) पिता पुत्राय बाल्ये किं यच्छति? उत्तराणि:विद्याधनम् (ख) विमूढधीः कीदृशीं वाचं परित्यजति? उत्तराणि:धर्मप्रदाम् (ग) अस्मिन् लोके के एव चक्षुष्मन्तः प्रकीर्तिताः? उत्तराणि:विद्वांसः (घ) प्राणेभ्योऽपि क: रक्षणीयः? उत्तराणि:सदाचारः (ङ) आत्मनः श्रेयः इच्छन् नरः कीदृशं कर्म न कुर्यात्? उत्तराणि:अहितम् (च) वाचि किं भवेत्? उत्तराणि:अवक्रता प्रश्न 2.स्थूलपदानि आधृत्य प्रश्ननिर्माणं कुरुत- यथा- विमूढधी: पक्वं फलं परित्यज्य […]

Class 10 Sanskrit Shemushi Chapter 9 सूक्तयः Read More »

Class 10 Sanskrit Shemushi Chapter 8 विचित्रः साक्षी

प्रश्न 1.एकपदेन उत्तरं लिखत- (क) कीदृशे प्रदेशे पदयात्रा न सुखावहा? उत्तराणि:विजनप्रदेशे (ख) अतिथि: केन प्रबुद्धः? उत्तराणि:पादध्वनिना (ग) कृशकायः कः आसीत्? उत्तराणि:अभियुक्तः (घ) न्यायाधीशः कस्मै कारागारदण्डम् आदिष्टवान्? उत्तराणि:आरक्षिणे (ङ) कं निकषा मृतशरीरम् आसीत्? उत्तराणि:राजमार्ग प्रश्न 2.अधोलिखितानां प्रश्नानाम् उत्तराणि संस्कृतभाषया लिखत- (क) निर्धनः जनः कथं वित्तम् उपार्जितवान्? उत्तराणि:निर्धनः जनः भूरि परिश्रम्य वित्तम्, उपार्जितवान्। (ख) जनः किमर्थं पदाति:

Class 10 Sanskrit Shemushi Chapter 8 विचित्रः साक्षी Read More »

Class 10 Sanskrit Shemushi Chapter 7 सौहार्दं प्रकृतेः शोभा

प्रश्न 1.एकपदेन उत्तरं लिखत- (क) वनराजः कैः दुरवस्था प्राप्तः? उत्तराणि:तुच्छजीवैः (ख) क: वातावरणं कर्कशध्वनिना आकुलीकरोति? उत्तराणि:काक: (ग) काकचेष्टः विद्यार्थी कीदृशः छात्रः मन्यते? उत्तराणि:आदर्शः (घ) क: आत्मानं बलशाली, विशालकायः, पराक्रमी च कथयति? उत्तराणि:गजः (ङ) बकः कीदृशान् मीनान् क्रूरतया भक्षयति? उत्तराणि:वराकान् प्रश्न 2.अधोलिखितप्रश्नानामुत्तराणि पूर्णवाक्येन लिखत- (क) नि:संशयं कः कृतान्तः मन्यते? उत्तराणि:नि:संशयं सः एव कृतान्तः मन्यते यः पार्थिवरूपेण

Class 10 Sanskrit Shemushi Chapter 7 सौहार्दं प्रकृतेः शोभा Read More »

Class 10 Sanskrit Shemushi Chapter 6 सुभाषितानि

प्रश्न 1.एकपदेन उत्तरं लिखत- (क) मनुष्याणां महान् रिपुः कः? उत्तराणि:आलस्यं (ख) गुणी किं वेत्ति? उत्तराणि:गुणं (ग) केषां सम्पत्तौ च विपत्तौ च महताम् एकरूपता? उत्तराणि:महताम् (घ) पशुना अपि कीदृशः गृह्यते? उत्तराणि:उदीरितोऽर्थः (ङ) उदयसमये अस्तसमये च क: रक्तः भवति? उत्तराणि:सविता प्रश्न 2.अधोलिखितानां प्रश्नानाम् उत्तराणि संस्कृतभाषया लिखत- (क) केन समः बन्धुः नास्ति? उत्तराणि:उद्यमेन समः बन्धुः नास्ति। (ख) वसन्तस्य

Class 10 Sanskrit Shemushi Chapter 6 सुभाषितानि Read More »

Class 10 Sanskrit Shemushi Chapter 5 जननी तुल्यवत्सला

प्रश्न 1.एकपदेन उत्तरं लिखत- (क) वृषभः दीनः इति जानन्नपि कः तं नुद्यामान् आसीत्? उत्तराणि:कृषकः (ख) वृषभः कुत्र पपात? उत्तराणि:क्षेत्रे (ग) दुर्बले सुते कस्याः अधिका कृपा भवति? उत्तराणि:मातुः (घ) कयोः एकः शरीरेण दुर्बलः आसीत्? उत्तराणि:बलीवर्दयोः (ङ) चण्डवातेन मेघरवैश्च सह कः समजायत? उत्तराणि:प्रवर्ष: प्रश्न 2.अधोलिखितानां प्रश्नानाम् उत्तराणि संस्कृतभाषया लिखत- (क) कृषक: किं करोति स्म? उत्तराणि:कृषकः क्षेत्रकर्षणं करोति

Class 10 Sanskrit Shemushi Chapter 5 जननी तुल्यवत्सला Read More »

Class 10 Sanskrit Shemushi Chapter 4 शिशुलालनम्

प्रश्न 1.एकपदेन उत्तरं लिखत- (क) कुशलवौ कम् उपसृत्य प्रणमतः? उत्तराणि:रामम् (ख) तपोवनवासिनः कुशस्य मातरं कंन नाम्ना आह्वयन्ति? उत्तराणि:देवीति (ग) वयोऽनुरोधात् कः लालनीयः भवति? उत्तराणि:शिशुः (घ) केन सम्बन्धन वाल्मीकि: लवकुशयो: गुरुः उत्तराणि:उपनयनोपदेशन (ङ) कुत्र लवकुशायाः पितुः नाम न व्यवाहियत? उत्तराणि:तपोवने प्रश्न 2.अधोलिखिताना प्रश्नानाम् उत्तराणि संस्कृतभाषया लिखत- (क) रामाय कुशलवयोः कण्ठाश्लेषस्य स्पर्शः कीदृशः आसीत्? उत्तराणि:रामाय कुशलवयोः कण्ठाश्लेषस्य

Class 10 Sanskrit Shemushi Chapter 4 शिशुलालनम् Read More »

Class 10 Sanskrit Shemushi Chapter 3 व्यायामः सर्वदा पथ्यः

प्रश्न 1.एकपदेन उत्तरं लिखत- (क) परमम् आरोग्यं कस्मात् उपजायते? उत्तराणि:व्यायामात् (ख) कस्य मांस स्थिरीभवति? उत्तराणि:व्यायामाभिरतस्य (ग) सदा कः पथ्यः? उत्तराणि:व्यायामः (घ) कै: पुभिः सर्वेषु ऋतुषु व्यायामः कर्तव्यः? उत्तराणि:आत्महितैषिभि (ङ) व्यायामस्विन्नगात्रस्य समीपं के न उपसर्पन्ति? उत्तराणि:व्याधयो प्रश्न 2.अधोलिखितानां प्रश्नानाम् उत्तराणि संस्कृतभाषया लिखत- (क) कीदृशं कर्म व्यायामसंज्ञितम् कथ्यते? उत्तराणि:शरीरायासजननम् कर्म व्यायामसज्ञितम् कथ्यते। (ख) व्यायामात् कि किमुपजायते? उत्तराणि:

Class 10 Sanskrit Shemushi Chapter 3 व्यायामः सर्वदा पथ्यः Read More »

Class 10 Sanskrit Shemushi Chapter 2 बुद्धिर्बलवती सदा

प्रश्न 1.एकपदेन उत्तरं लिखत- (क) बुद्धिमती कुत्र व्याघ्र ददर्श? उत्तराणि:गहनकानने (ख) भामिनी कया विमुक्ता? उत्तराणि:निजबुद्ध्या (ग) सर्वदा सर्वकार्येषु का बलवती? उत्तराणि:बुद्धिः (घ) व्याघ्रः कस्मात् बिभोति? उत्तराणि:मानुषात् (ङ) प्रत्युपन्नमतिः बुद्धिमती किम् आक्षिपन्ती उवाच? उत्तराणि:शृगालम् प्रश्न 2.अधोलिखितानां प्रश्नानाम् उत्तराणि संस्कृतभाषया लिखत- (क) बुद्धिमती केन उपेता पितुहं प्रति चलिता? उत्तराणि:बुद्धिमती पुत्रद्वयोपेता पितृर्गह प्रति चलिता। (ख) व्याघ्रः किं विचार्य

Class 10 Sanskrit Shemushi Chapter 2 बुद्धिर्बलवती सदा Read More »

Class 10 Sanskrit Shemushi Chapter 1 शुचिपर्यावरणम्

प्रश्न 1.एकपदेन उत्तरं लिखत- (क) अत्र जीवितं कीदृशं जातम्? उत्तराणि:दुर्वहमत्र (ख) अनिशं महानगरमध्ये किं प्रचलति? उत्तराणि:कालायासचक्रम् (ग) कुत्सितवस्तुमिश्रितं किमस्ति? उत्तराणि:भक्ष्यम् (घ) अहं कस्मै जीवनं कामये? उत्तराणि:मानवाय (ङ) केषां माला रमणीया? उत्तराणि:ललितलतानां प्रश्न 2. अधोलिखितानां प्रश्नानाम् उत्तराणि संस्कृतभाषया लिखत- (क) कविः किमर्थं प्रकृतेः शरणम् इच्छति? उत्तराणि:कविः सुजीवनार्थं प्रकृतेः शरणम् इच्छति। (ख) कस्मात् कारणात् महानगरेषु संसरणं कठिनं

Class 10 Sanskrit Shemushi Chapter 1 शुचिपर्यावरणम् Read More »

Class 9 Sanskrit Shemushi Chapter 12 वाङ्मनःप्राणस्वरूपम्

प्रश्न 1.एकपदेन उत्तरं लिखत – (क) अन्नस्य कीदृशः भागः मनः? (ख) मध्यमानस्य दनः अणिष्ठः भागः किं भवति? (ग) मनः कीदृशं भवति? (घ) तेजोमयी का भवति? (ङ) पाठेऽस्मिन् आरुणिः कम् उपदिशति? (च) “वत्स! चिरञ्जीव”-इति कः वदति? (छ) अयं वाहः कस्मात् उपनिषद: संग्रहीत? उत्तर: (क) अणिष्ठः (ख) सर्पिः (ग) आशितान्न-अणिष्ठः (घ) वाक् (ङ) श्वेतकेतुम् (च) आरुणिः (छ)

Class 9 Sanskrit Shemushi Chapter 12 वाङ्मनःप्राणस्वरूपम् Read More »